آدرس MAC — Media Access Control Address
🎯 اهداف یادگیری
در پایان این درس، دانشجو میتواند:
- ساختار آدرس MAC را توضیح دهد
- تفاوت آدرس MAC و آدرس IP را بیان کند
- نحوه یافتن آدرس MAC سیستم خود را بداند
پیشنیاز: Ethernet چیست؟
۱. آدرس MAC چیست؟
آدرس MAC یک شناسه سختافزاری ۶ بایتی (۴۸ بیتی) است که به هر کارت شبکه (NIC) اختصاص داده شده و منحصربفرد است.
فرمت: XX:XX:XX:XX:XX:XX (hexadecimal)
مثال: A4:C3:F0:12:34:56
۲. ساختار آدرس MAC
A4:C3:F0:12:34:56
│ │
│ └── شماره سریال تولیدکننده (OUI + Serial)
└── OUI (rganizationally Unique Identifier)
───── ۳ بایت اول ─────
شناسه سازنده کارت شبکه
- ۳ بایت اول: OUI — شناسه سازنده (مثلاً Intel، Cisco)
- ۳ بایت دوم: شماره سریال منحصربفرد
۳. انواع آدرس MAC
| نوع | توضیح |
|---|---|
| Unicast | ارسال به یک دستگاه خاص (بیت اول = 0) |
| Broadcast | ارسال به همه (FF:FF:FF:FF:FF:FF) |
| Multicast | ارسال به گروهی از دستگاهها (بیت اول = 1) |
۴. MAC vs. IP
| ویژگی | MAC Address | IP Address |
|---|---|---|
| لایه | Data Link (لایه ۲) | Network (لایه ۳) |
| اندازه | ۴۸ بیت | ۳۲ بیت (IPv4) |
| نوع | سختافزاری | منطقی |
| تغییر | ثابت (ساخت کارخانه) | متغیر (با شبکه) |
| مسیریابی | فقط در LAN | بین شبکهها |
۵. یافتن آدرس MAC
Windows:
ipconfig /all
# Physical Address
Linux/macOS:
ip link show
# یا
ifconfig
۶. آیا میتوان آدرس MAC را تغییر داد؟
بله. به این کار MAC Spoofing میگویند. برخی دلایل:
- حریم خصوصی
- تست امنیت
- دور زدن فیلتر MAC
نکته: MAC Spoofing میتواند غیرقانونی باشد!
❓ سوالات مرور
- آدرس MAC چند بایت است؟
- OUI چیست؟
- فرق MAC Unicast و Broadcast چیست؟
- چرا IP و MAC هر دو لازم هستند؟
- آدرس MAC را چگونه پیدا کنیم؟
📚 اصطلاحات مهم
| English | فارسی | توضیح |
|---|---|---|
| MAC Address | آدرس MAC | شناسه سختافزاری کارت شبکه |
| OUI | شناسه سازمانی | ۳ بایت اول آدرس MAC |
| NIC | کارت شبکه | Network Interface Card |
| Unicast | تکارسال | ارسال به یک دستگاه |
| Broadcast | پخش | ارسال به همه |
درس بعدی: Frame — ساختار فریم اترنت